Tippaleivät – fińskie chruściane gniazdka

Noc z 30 kwietnia na 1 maja nosi w Finlandii nazwę Vappu (obecnie święto przypada 1 maja), czyli noc Walpurgii. W dawnej kulturze germańskiej był to czas złych duchów i czarownic. Tak jak w przypadku celtyckiego Beltane 1 maja uważano za początek lata. Obecna nazwa święta wywodzi się od imienia świętej Walburgi (710-779) – córki angielskiego księcia Ryszarda z Wessex (zm. 722), która poświęciła życie na działalność misyjną na terenie pogańskich Niemiec. W Finlandii zaczęto celebrować dzień 1 maja w XVIII w. Początkowo było to święto ludzi z wyższych klas, którzy z tej okazji urządzali przejażdżki konne i przyjęcia, których ważną częścią było spożywanie miodów pitnych. W XIX w. Vappu zaczęło być wydarzeniem uczniów, a także klasy pracującej, gdyż od 1890 r. łączone jest ze Świętem Pracy. Dziś przybiera ono formę radosnych obchodów zbliżonych do karnawału. Na Vappu przygotowuje się także specjalne jedzenie: munkit (l.poj. munkki) – pączki oraz tippaleivät (l.poj. tippaleipä) – rodzaj ciastek w formie gniazd smażonych w głębokim oleju. Przed podaniem posypuje się je cukrem pudrem. Z napojów obowiązkowa jest sima – słodki trunek o niskiej zawartości alkoholu.
Więcej przepisów i opowieści o kuchni fińskiej znajdziecie w książce Tradycje kulinarne Finlandii.

Tippaleivät – fińskie chruściane gniazdka (chałka) – przepis:

170 g mąki
100 ml mleka
2 jajka
30 g cukru
szczypta soli
cukier puder
500-600 ml oleju do smażenia

Do miski wsypujemy mąkę, cukier i sól, dodajemy mleko, po czym dokładnie mieszamy. Na sam koniec dodajemy jajka i mieszamy do uzyskania jednorodnej mieszaniny. Masę przelewamy do rękawa cukierniczego lub plastikowego woreczka (otwór rękawa nie powinien mieć więcej niż 2 mm średnicy). Olej rozgrzewamy do temperatury 170-180ºC. Za pomocą rękawa wyciskamy masę na rozgrzany olej, tworząc gniazdka. Smażymy je do uzyskania złocistego koloru. Po usmażeniu układamy ciastka na papierowym ręczniku, a przed podaniem posypujemy cukrem pudrem.

Tippaleivät - fińskie chruściane gniazdka, Fot. Hanami

Śledź w ,,Szubie’’ z restauracji Elixir by Dom Wódki

Długi weekend zbliża się dużymi krokami, a wraz z nim spotkania w gronie rodziny i znajomych. Jeśli chcecie zaskoczyć bliskich czymś wyjątkowym, to polecam śledzia w „szubie”. Przepis autorstwa Michała Szcześniaka – szefa kuchni Elixir by Dom Wódki.

Śledź w ,,Szubie’’ z restauracji Elixir by Dom Wódki – przepis:

500 g śledź filet
2 jabłka
70 g wędzony ser Oscypek
4 jajka
2 buraki ćwikłowe
100 g majonezu
1 cytryna
1 czerwona cebula
5 jaj przepiórczych
2 ogórki kiszone
1 pęczek szczypiorku
100 ml ocet jabłkowy
sól, cukier, pieprz

Śledzie odsączyć z oleju, zamarynować w skórce z cytryny i pokroić małe kawałki. Jajka ugotować na twardo, delikatnie zetrzeć na tarce przy pomocy dużych oczek. Nieobrane buraki upiec w foli aluminiowej, ostudzić, obrać, zmiksować na gładkie puree, doprawić octem jabłkowym, solą i pieprzem. Majonez wymieszać z sokiem z cytryny, doprawić solą i pieprzem. Cebulę pokroić w cienkie plastry i zamarynować w zalewie składającej się z octu, cukru oraz wody w proporcjach 1/1/2 przez minimum 2 godziny. Ogórka kiszonego pokroić wzdłuż i zwinąć rulon. Mus z buraka rozsmarowujemy na dnie naczynia a następnie wszystkie starte składniki, w kolejności: obrane jabłko, wędzony ser Oscypek, jajko. Na wymienione powyżej składniki nakładamy majonez cytrynowy, a następnie śledzia. Jako dekorację oraz dopełnienie smaku wykorzystujemy świeży szczypior, jajka przepiórcze, wcześniej zamarynowane plastry cebuli oraz ruloniki z ogórków kiszonych.

Śledź w ,,Szubie’’ z restauracji Elixir by Dom Wódki, Fot. Hanami

Moja ulubiona baba ziemniaczana

Mam ogromną słabość do dań z Polski Wschodniej, w szczególności do baby ziemniaczanej. Żeby wyglądała ładniej zamiast na gładką masę ścieram ziemniaki na tarce z dużymi oczkami.

Moja ulubiona baba ziemniaczana – przepis:

3000 g ziemniaków
600 g boczku wędzonego
3-4 średnie cebule
150 g mąki pszennej
3 jajka
sól, pieprz
natka pietruszki
kwaśna śmietana

Boczek kroimy w kostkę i przesmażamy na patelni. Kiedy mięso jest już podsmażone dodajemy cebulę pokrojoną w kostkę i smażymy, aż będzie złocista. Zdejmujemy patelnię z kuchenki. Ziemniaki obieramy, myjemy i ścieramy na tarce o dużych oczkach. Odlewamy nadmiar wody. Masę ziemniaczaną łączymy z mąką, jajkami, solą i pieprzem. Dokładnie mieszamy. Na sam koniec dodajemy przesmażony boczek z cebulą i ponownie mieszamy. Masę wylewamy do formy wyłożonej papierem do pieczenia na wysokość około 3-4 cm. Pieczemy przez 60-75 minut w piekarniku rozgrzanym do 180 stopni. Podajemy z kwaśną śmietaną i natką pietruszki. Baba najlepiej smakuje odpieczona następnego dnia, wtedy też dużo lepiej się kroi. Kolor baby zależy od rodzaju ziemniaków. Jeżeli użyjemy odmiany, która nie ciemnieje baba nie będzie szara.

Moja ulubiona baba ziemniaczana, Fot. Hanami

Krem chrzanowy z jajkiem

W niektórych regionach Polski jada się na śniadanie wielkanocne zupę chrzanową. Zapraszam na moją wersję tego dania.

Krem chrzanowy z jajkiem – przepis:

jajka na twardo
3000 ml wody
400 g żeberek
3-4 pietruszki
3-4 marchewki
1 seler
1 por
1 cebula
10-15 g chrzanu suszonego
kwaśna śmietana
jajka na twardo
sól, pieprz, liść laurowy, majeranek

Wodę wlewamy do garnka, wkładamy oczyszczone żeberka i doprowadzamy do wrzenia. Gotujemy przez 30 minut. Następnie dodajemy pietruszkę, marchew, selera, pora i cebulę, gotujemy na wolnym ogniu kolejne 30-40 minut. Po tym czasie wyjmujemy mięso z zupy. Przy pomocy blendera przerabiamy zupę na krem. Dodajemy przyprawy i gotujemy jeszcze około 10 minut. Zupę rozlewamy do misek dodajemy trochę kwaśnej śmietany i ćwiartki jajka.

Krem chrzanowy z jajkiem, Fot Hanami

Jajka z pastą z suszonych pomidorów

I kolejny przepis na jajka faszerowane.

Jajka z pastą z suszonych pomidorów – przepis:

jajka na twardo
oliwa
suszone pomidory
oregano
sól, pieprz

Ugotowane na twardo jajka kroimy na pół. Żółtka wyjmujemy i przekładamy do miseczki. Suszone pomidory wrzucamy do blendera, dodajemy przyprawy i oliwę, po czym miksujemy na pastę. Pastę pomidorową mieszamy z żółtakami i nakładamy na białka.

Jajka z pastą z suszonych pomidorów, Fot. Hanami

Jajka z ziołami

Czas rozpocząć przygotowania do Wielkanocy! Na pierwszy ogień idą jajka faszerowane.

Jajka z ziołami – przepis:

jajka na twardo
majonez
mięta
lubczyk
oregano
sól, pieprz

Ugotowane na twardo jajka kroimy na pół. Żółtka wyjmujemy i przekładamy do miseczki. Dodajemy majonez i posiekane świeże zioła. Dokładnie mieszamy. Pastę nakładamy na białka.

Jajka z ziołami, Fot. Hanami

Beza z malinami

Zrobiło się zimno i automatycznie mocno zatęskniłam za wiosną i latem. Na pocieszenie upiekłam bezę z malinami (można jeszcze kupić świeże).

Tort bezowy z malinami – przepis:

120 g brązowego cukru
3 białka jajka
50-70 g malin
świeże liście melisy lub mięty

Białka ubijamy na sztywną pianę. Następnie powoli dosypujemy cukier i ubijamy dalej. Ubite białka wylewamy do tortownicy o średnicy 25 centymetrów. Na wierzchu układamy maliny. Bezę wstawiamy do piekarnika rozgrzanego do 90 stopni i pieczemy 90-120 minut. Po upieczeniu uchylamy piekarnik i zostawiamy bezy do ostygnięcia. Bezę możemy ozdobić świeżymi liśćmi melisy lub mięty.

Beza z malinami, Fot. Hanami

Sałatka jajka, brokuły, pomidorki koktajlowe

Nie umiem sobie wyobrazić wiosenno-letniego jadłospisu bez sałatek. Zwłaszcza takich, które świetnie nadają się także na obiad.

Sałatka jajka, brokuły, pomidorki koktajlowe – przepis:

jajka na twardo
ulubiona sałata
gotowane brokuły
pomidorki koktajlowe
dressing: sól, pieprz, oregano, sos sojowy, olej lniany

Mieszamy sos sojowy, olej lniany i przyprawy. Na talerzu układamy sałatę, dorzucamy pomidory koktajlowe, małe różyczki brokułów oraz ćwiartki jajek. Całość polewamy dressingiem. Podajemy ze świeżym pieczywem lub grzankami.
Sałatka jajka, brokuły, pomidorki koktajlowe, Fot. Hanami